Redelijkheid

Stan Janssen, zondag 29 januari 2017

Afstanden korter dan 10 kilometer altijd op de fiets afleggen. Minstens 5 dagen per week geen vlees eten. In de winter de verwarming niet hoger dan 18 ºC zetten en een warme trui dragen. Met de fiets of het OV naar je werk, ook al duurt dat langer en is dat duurder en minder comfortabel dan met de auto. Binnen Nederland op (fiets)vakantie gaan in plaats van het vliegtuig pakken.

Allemaal kleine opofferingen die ik (en veel andere mensen met mij) heel redelijk vind in het licht van onze impact op de wereld. Kleine dingen die niet in mijn eigen belang zijn maar in het belang van de wereld, de dieren, en de toekomstige mensen.

Soms praat ik met mensen die zich dat soort dingen niet kunnen voorstellen. We zijn zo gewend om te optimaliseren voor ons eigen comfort en wat wij denken dat ons gelukkig maakt. We worden daartoe gestimuleerd door andere mensen die laten zien hoe slim hun eigen keuzes zijn, en door organisaties als de Consumentenbond die laten zien hoe je een productaanschaf optimaliseert voor je eigen belangen. Je wordt ermee opgevoed om bij alles af te vragen wat de beste keuze voor jouzelf is.

In deze tijd hebben we het zo goed, dat deze optimalisatie nauwelijks nog relevant is. Ook bij 18 ºC woon ik nog steeds in een fijn, knus huis met een zacht bankstel, lekker eten op tafel, een computer met toegang tot alle kennis van de hele wereld, een tuin met vogels en bomen. Schone kleren, muziek om naar te luisteren, muziekinstrumenten om te bespelen. Wat heb ik nu nog te optimaliseren? En is dat wel moreel verantwoord?

Het grootste onbegrip wanneer ik over dit soort keuzes praat met mensen is dat fundamentele verschil: ik maak de keuze niet omdat die voor mijzelf beter is, want dat is hij niet en dat stel ik ook niet, maar omdat die beter is voor anderen om mij heen en na mij.

We hebben zelf de mogelijkheid om redelijke keuzes te maken. Jij ook!